با مسجد تاریخی امام سمنان بیشتر آشنا شوید -آکا

,مسجد تاریخی امام سمنان آشنایی با گردشگری, بناهای تاریخی, جاذبه های گردشگری,[categoriy]

با مسجد تاریخی امام سمنان بیشتر آشنا شوید -آکامسجد تاریخی امام سمنان آشنایی با گردشگری, بناهای تاریخی, جاذبه های گردشگری, سفر و گردشگری, شهرهای کوچک گردشگری, گردشگری و مسجد تاریخی امام سمنان, مساجد تاریخی, مسجد تاریخی امام سمنان جامعه ی موفق, گردشگری, مقالات, موفقیت

آکاایران: با مسجد تاریخی امام سمنان بیشتر آشنا شوید

آکاایران: با مسجد تاریخی امام سمنان بیشتر آشنا شویدمسجد تاریخی امام سمنان

مسجد تاریخی امام سمنان که پیشتر مسجد شاه و مسجد سلطانی نیز نامیده می شده، یکی از شاخص ترین آثار تاریخی شهر سمنان است.

به گزارش آکاایران: استان سمنان و خصوصاً شهر تاریخی سمنان از ظرفیت های متعدد و متنوعی در حوزه گردشگری مذهبی برخوردار است که وجود دو مسجد تاریخی امام و جامع سمنان هم چنین وجود 37 امامزاده و بقعه متبرکه از جمله این ظرفیت ها در مرکز استان سمنان است.

تعدد امامزادگان در این شهر تاریخی که بر سر راه تاریخی خراسان واقع شده به گونه ای است که تنها در یکی از محلات قدیمی این شهر 17 امامزاده و بقعه متبرکه وجود دارد و از این رو از این شهر به عنوان بقیع عجم نیز یاد می کنند.

در میان این همه جاذبه گردشگری مذهبی اما، مسجد سلطانی یا امام سمنان، از جایگاه بسیار والایی برخوردار است. معماری چشم نواز این مسجد – مدرسه و شکوه گنبد و مناره های این اثر تاریخی تا به آن جاست که چشم هر بیننده ای را خیره می کند.

مسجد تاریخی امام سمنان که در مرکز شهر سمنان قرار دارد و یکی از مهم ترین و زیباترین بناهای تاریخی و مهم استان سمنان است در دوران قاجار و به دستور فتحعلی شاه ساخته شده است.

این مسجد تاریخی دارای چهار درب بزرگ ورودی از شمال، جنوب، شرق و شمال غربی است و ورود از هرکدام از این درب های چهارگانه شما را با شکوه دیرسال این اثر تاریخی پابرجا روبرو می کند.

معمار مسلمان ایرانی بر خلاف معماران سایر اقوام وقتی شروع به طراحی مسجد و ساخت آن می کند در نهایت سعی و تلاش خود را به کار می بندد تا خانه ای در خور ذات مقدس احدیت بنا کند.

در بنای این مسجد این خصیصه ایرانی با توجه به امکانات موجود در 200 سال پیش در نهایت آن مشاهده می شود.

برای مثال در معماری مسجد امام در پوشش سقف فضاهای دسترس دهنده به شبستان و مقصوره(گنبدخانه) از عنصر تزئینی«کاربندی» به عنوان یک عنصر باربر به جهت ایستایی بنا و پوشش سقف فضاها استفاده شده است و این یکی از شاهکارهای معماری ایرانی است.

وجود حوض آب در مرکز و چهار باغچه در اطراف را نمادی بسیار نازل تر از وعده قرآن به مومنین و نمونه دیگری از وجود مولفه های معماری اسلامی ایرانی در معماری مسجد امام سمنان است.

احداث مهتابی های موجود بر فراز زیرزمین های آن که باعث شده دیوارهای اطراف حیاط حالت پله ای به خود بگیرد و این مسأله در کمتر مسجد 4 ایوانی کشورمان اتفاق افتاده است

معمار طراح مسجد به جهت تقویت محور اصلی مسجد(محور شرقی – غربی) به جهت وجود قبله، دو ایوان شرقی و غربی را بلندتر و با تزئینات بیشتری در نظر گرفته است و از این رو سلسله مراتب قرار گرفتن فضاها و تدریج در ورود از بیرون به درون در جای جای مسجد رعایت شده است تا مسجد پذیرای نمازگزاران واقعی باشد و ورود به شبستان و محراب آن اتفاقی و با تفنن انجام نشود.

فواصل این ستون ها، طاق ها، طاقنماهای اطراف حیاط باعث وحدت و انسجام بعدی عناصر معماری و وجود تیم باعث حرکت می شود.

با آمدن اسلام به ایران و تشرف مردم در کشورمان به دین اسلام بود که ساخت مساجدآغاز شد و تا پیش از آن بناهای مذهبی ایران در ساختمان آتشکده ها خلاصه شد.

روند احداث مساجد به تدریج مساجد شبستانی «تک ایوانی دو ایوانی و نهایتأ 4 ایوانی» است.

مساجد معمولأ به شیوه های خراسانی، آذری و اصفهانی طراحی و ساخته شده اند و کمتر مسجدی به سبک رازی در کشورمان وجود دارد.

معماری دوره قاجار ادامه سبک آذری و اصفهانی و آمیختگی معماری اصیل ایرانی با معماری مدرن و معماری متأثر از هند و اروپایی است.

استفاده از پنجره های عمودی مشبک رنگی، استفاده از رنگ قرمز یا ارغوانی در کاشی های خشتی هفت رنگ، به کارگیری نقش گل لندنی در کاشی کاری، استفاده از کنگره های کنار با هم کاخ ها، به کارگیری نقش و موتیف تخت جمشید، عناصر تزئینی و نماکاری تحت تأثیر عناصر غربی، ایجاد ایوان های عظیم و مرتفع در ورودی ها، درونگرایی، استفاده از تزئینات داخلی، معماری کارت پستالی، ایجاد پلکان در محور اصلی، سقف شیروانی و احداث ارگ ها را از ویژگی های خاص معماری دوره قاجار است.

در پاسخ به این پرسش که برجسته ترین معماری مسجد امام در قیاس با سایر مساجد استان و یا کشور چیست ؟ در استان سمنان مسجد تاریخانه دامغان را داریم که طرح و نقشه ای عربی دارد اما ساخت و ساختار (مصالح)آن کاملأ ایرانی است و این مسجد به شیوه خراسانی با همه خواص این شیوه طراحی و ساخته شده است.

مسجد تاریخانه دامغان مسجدی کهن مربوط به قرن دوم هجری با ستون های ضخیم، دهانه های نسبتأ کوچک و ستون هایی با ارتفاع کوچک است و در این مسجد ساده و بی تکلف، پیچیدگی سلسله مراتب فضایی آنگونه که باید رعایت نشده است.

در قیاس مسجد امام سمنان با سایر مساجد استان به مسجد تک ایوانی جامع سمنان می توان اشاره کرد، این مسجد که در قرن هفتم یا هشتم هجری به سبک آذری ساخته شده است، استفاده قوی از آجر و سعی در هر چه بلندتر نشان دادن بن، مخصوصأ در طراحی و ساخت ایوان آن، تزئینات و گره بندی های آجری و … از ویژگی های معماری فوق العاده، مسجد تک ایوانی جامع سمنان است.

مسجد امام در قرن دوازدهم و سیزدهم، به سبک اصفهانی و با همه ویژگی های این سبک ساخته شده و سادگی در طراحی، چهار ایوانه بودن آن، استفاده از کاشی به صورت خشت و معرق در بدنه ایوان ها و داخل گنبدخانه از ویژگی های معماری مسجد امام سمنان است.

با یک مقایسه ضمنی در شیوه ساخت این مساجد در می یابیم که معماری مساجد کشورمان همواره در حال تکامل است و در این سیر مبارک بطور ملموسی از توده و جرم ومصالح و قطر دیوارها و ستون ها کاسته شده و بر فضاسازی و استفاده بهینه از فضاهای عملکردی تکیه شده است و چیزی که از آن به عنوان شفافیت فضایی یاد شده، شفافیت در استفاده از مصالح در کالبد و شفافیت فضایی که نتیجه تفکر بهتر و برتر معماری در طول دوران بوده است.

استفاده از قوس، طاق و گنبد در مسجد امام سمنان را ماهرانه و استادانه دانست و افزود: گنبدخانه (مقصوره) که قلب مسجد و نقطه عطف مسجد است، جایی که محراب اصلی و منبر در آن قرار دارد با هندسه کاملأ متفاوت با دیگر نقاط مسجد است.

استفاده از گنبد برای پوشش فضا، شاید تأسی معمار ایرانی از خالق جهان هستی باشد که آسمان را به صورت گنبد در نظر جهانیان پدیدار کرده و استفاده از رنگ آبی و فیروزه ای نیز به همین موضوع دلالت دارد.

با نگاه از بیرون به حجم بنا و مسجد، توجه هر بیننده، به فرم کاملأ متفاوت گنبد جلب می شود، حجمی با هندسه متباین با سایر احجام که به مدد خلاقیت و ذوق طراح با سایر فرم ها به وحدت رسیده است.

بارزترین ویژگی معماری مسجد امام سمنان چهار ایوانی بودن آن است

بارزترین ویژگی معماری مسجد امام  چهار ایوانی بودن آن است. شبستان و مقصوره اصلی همراه با نقاشی بسیار زیبای آن و تزئین ایوان اصلی از برجسته ترین ویژگی معماری این مسجد در مقیاس با سایر مساجد استان و کشور است.

تزئین ایوان اصلی مسجد امام با کاشی کاری های زیبا رنگ آبی پاز و خط سفید مزین به آیات مبارک کلام الله مجید می توان اشاره کرد به علت گرمای بیش از حد در تابستان و سرمای شدید در زمستان در این بنا 4 شبستان زیر زمینی در نظر گرفته شده است و بالای این شبستان ها حجره هایی ساخته شده است که راحتی طلاب و علوم دینی را فراهم کند.

در مسجد امام و در طرفین ایوان غربی دو شبستان شامل 40 طاق و 30 مدور و قطور در وسط و پنج و نیم ستون در هر قسمت که جمعأ 40 ستون می شود قرار گرفته است.

در تشریح ساختار مسجد امام به طرفین ایوان ها و چهار گوشه صحن و اتاق و حجره های آن می توان اشاره کرد .شبستان ها با اتاق هایی با پنجره هایی مشبک آجری لعاب دار ساخته شده است.
با اشاره به ساخت مسجد امام در دوران حکومت قاجاریه  معماری قاجار اصول و مبانی معماری ایران را ارتقاء بخشیده است و از نظر فضا نوآوری ایجاد کرده است لیکن به نظر می رسد قوت لازم خلق یک معماری نوین را نداشته است.

به طور خلاصه اگر تکامل معماری را گشایش، شفافیت و سبکی فضا بدانیم، معماری دوره قاجار به عنوان مرحله تکامل معماری قدیم ایران مطرح می شود.
به هر روی دیدن این اثر فاخر معماری در هر برهه ای از سال، تماشایی است اما دیدن آن در تعطیلات نوروزی که همواره شماری از گردشگران را در حیاط خود، مبهوت دستان هنرمند معماران این اثر باشکوه تاریخی کرده، دیدنی تر است. پس اگر امسال گذرتان به سمنان افتاد، لذت دیدن این شکوه فیروزه ای را از دست ندهید.

تبلیغات

تمامی مطالب از سایت های مجاز فارسی و ایرانی تهیه و جمع آوری شده است، در صورت وجود هرگونه مشکل از طریق [email protected] تخلف اطلاع دهید.

جستجو های اخبار روز

جدیدترین اخبار

داغ ترین اخبار